ISTORIJAT U SVETU - Cheerleading - Srpski čirliding i čirdens savez

Istorija sporta Cheer / Čirliding

Početak (do 1898. godine)

Iako su različiti oblici navijanja (cheer-a) sigurno postojali hiljadama godina (npr. vođenje publike u navijanju i skandiranju, i zabavljanje publike tokom sportskih događaja), čirliding (engl. cheerleading) kao sport počinje da se razvija kasne 1800. godine u vreme kada su studenti američkih univerziteta na svojim sportskim događajima zabavljali publiku skandiranjem i navijanjem.

Čirliding je po prvi put dokumentovan od strane “Ivy League” univerziteta 1860. godine, kada su studenti prijavili svoja mesta u hali sportskog događaja odakle su pozivali publiku na navijanje i skandiranje, kako bi bodrili svoje timove i vodili ih do pobede. Međutim, kada je 1882. godine klasa na univerzitetu “Princeton” diplomirala, Tomas Pibles (Thomas Peebles) preselio se u Minesotu 1884. godine i pokrenuo ideju o organizovanoj publici i studentima koji će navijati na američkim fudbalskim utakmicama na Univerzitetu Minesota – sve je bilo spremno.

U subotu, 2. novembra 1898. godine, u toku američke fudbalske utakmice, student Univerziteta Minesota, Džoni Kampbel (Johnny Campbell), skočio je na teren i počeo da vodi publiku u navijanje i skandiranje. Njegova inicijativa rezultirala je ogromnim uspehom — Univerzitet Minesota je pobedio, a Džoni Kampbel postaje prvi čirliding sportista. Cheerleading kao sport je rođen.

Razvoj čirlidinga (1898–1929)

Nakon Džonijeve inicijative 1898. godine, koncept čirlidinga i kulture zabavljanja publike proširio se na druge univerzitete i srednje škole širom SAD-a. Ubrzo su razvijene nove tehnike: korišćenje znakova, zastava, megafona, “pom-pom”-ova, pokreta ruku, jednostavnih partnerskih “stantova” i veština “tambling” radi poboljšanja performansa.

Izvor: usacheer.org

Uvođenje “cheer performansa” kao discipline (1930–1940)

Sa rastom popularnosti čirlidinga u SAD-u, pojavila se nova verzija namenjena dodatnoj zabavi publike — Drill Team ili “Performance Cheer High Kick”. Ovu disciplinu uvele su Kej Tir Kroford (Kay Teer Crawford) i Gasi Nel Dejvis (Gussie Nell Davis) iz Teksasa. Kombinacijom čirlidinga i vojničkog “High Kick” marširanja, stvoren je novi zabavni stil nastupa uz muzičku pratnju.

Grupa “Rangerettes” Kilgorskog koledža, koju je osnovala Dejvis, postala je izuzetno popularna i doprinela širenju ovog stila širom sveta. Vremenom, “pom-pons” su postali ključni rekviziti, a nastao je i stil “Pom / Freestyle Pom”.

Žene postaju većina (od 1941.)

Do početka Drugog svetskog rata većina čirlidera bili su muškarci (“Yell Leaders”). Međutim, nakon 1941. godine, muškarci odlaze u rat, i žene postaju dominantne u sportu (oko 85%) — što važi i danas.

Organizacije za edukaciju i rast (od 1949.)

Lorens “Herki” Herkimer (Lawrence “Herkie” Herkimer) osniva National Cheerleaders Association (NCA) i popularizuje čirliding edukaciju širom SAD-a. Herkimer razvija moderne “pom-pons”, nove stantove i poznati “Herkie” skok. Ubrzo se pojavljuju i druge organizacije, poput USA i Miss Drill Team USA, koje doprinose daljem širenju i profesionalizaciji sporta.

Savremeni čirliding i performans cheer (od 1974.)

Džef Veb (Jeff Webb) osniva Universal Cheerleaders Association (UCA) i uvodi moderni sistem akrobatike, sigurnosnih pravila i tehnika koje poznajemo danas (“Liberty”, “Basket Toss”, “Pyramids”). UCA organizuje kampove i takmičenja koja se prenose na ESPN televiziji, čime cheer postaje globalno prepoznat.

Paralelno se razvija i Urban Cheer, inspirisan “Hip Hop” kulturom, kao i “Jazz” i “Hip Hop” stilovi za performanse na sportskim događajima.

Globalna ekspanzija (1980–1990)

Zahvaljujući medijima, cheer se širi širom sveta — u Japan, Nemačku, UK, Švedsku, Finsku i druge zemlje. U SAD-u se razvijaju i All Star i Recreational (Rec) programi, a takmičenja se održavaju gotovo svakog vikenda širom zemlje.

Svetska takmičenja i osnivanje federacija (2003–2004)

Osniva se USASF (United States All Star Federation) i organizuje Cheerleading Worlds takmičenje. Zbog međunarodnog interesovanja, dodaje se i IASF (International All Star Federation).

2004. godine formirana je International Cheer Union (ICU), globalno telo koje okuplja nacionalne federacije, razvija edukaciju i radi na priznavanju cheer-a kao sporta.

Međunarodno priznanje i nove discipline (2009–2011)

ICU podnosi zahtev za priznanje SportAccordu i IOC-u (Međunarodnom olimpijskom komitetu). U SAD-u se uvodi nova takmičarska disciplina STUNT, kao i format Game Day koji kombinuje elemente tradicionalnog sportskog navijanja.

Priznanje ICU i olimpijski status (2013–2016)

ICU postaje član SportAccord-a (2013), FISU (2014) i 2016. godine dobija privremeno priznanje IOC-a kao međunarodno upravno telo za sport cheer.

Čirliding danas i budućnost

Cheer sport danas broji milione sportista svih uzrasta i uključuje discipline Cheerleading i Performance Cheer. ICU je proširio sport na Para Cheer i Special Abilities divizije, čineći ga inkluzivnim i sveprisutnim širom sveta.

Glavne discipline:

Čirliding (Cheerleading) – usmeren na bodrenje publike, stantove i takmičarske rutine (Team, Partner Stunt, Group Stunt, STUNT, Game Day)
Performans Cheer (Performance Cheer) – umetnički stil (High Kick, Pom, Hip Hop, Jazz) u timovima svih uzrasta

ICU danas

Danas Međunarodna Cheer Unija okuplja 121 nacionalnu federaciju i više od 10 miliona takmičara širom sveta.

Olimpijsko priznanje (2021)

Na 138. zasedanju MOK-a, održanom 20. jula 2021. godine u Tokiju, Međunarodna Cheer Unija (ICU) je dobila puno priznanje od strane Međunarodnog olimpijskog komiteta.

Prvo učešće na The World Games 2025

ICU i sport cheerleading po prvi put su učestvovali na The World Games 2025 u Chengduu (Kina), predstavljajući disciplinu Pom Doubles – značajnu prekretnicu u globalnom razvoju cheerleadinga kao sporta.

Više informacija i pravilnici dostupni su na zvaničnim sajtovima: